2
دانشکده علوم و فناوری زیستی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
چکیده
ریزپلاستیکها، ذرات پلاستیک به ابعاد 1 میکرومتر تا 5 میلیمتر، آلایندههای محیطی نوظهوری هستند که منابع طبیعی و بدن موجودات زنده را آلوده کردهاند. نظر به ضرورت بررسی و مدیریت ریزپلاستیکها برای حفظ سلامت عمومی و بومسازگانها، وجود ریزپلاستیک در دستگاه گوارش و آبشش ماهی کاراس Carassius gibelioتالاب انزلی بررسی گردید. تعداد 15 نمونه ماهی کاراس از قسمت میانی تالاب انزلی در تاریخ 7 مهرماه سال 1402 جمعآوری شد و در آزمایشگاه پس از طی مراحل استخراج، ریزپلاستیکها با استفاده از استرئومیکروسکوپ مشاهده و ویژگیهای کیفی و کمی آنها ثبت و دادهها تجزیهوتحلیل آماری شد. نتایج نشان داد در آبشش و لولۀ گوارش ماهیان (متوسط وزن: 02/84 ± 85/181 گرم ± انحراف معیار) ریزپلاستیکهایی با حداکثر طول 3724 میکرومتر و غالباً به شکل قطعات نامنظم، سپس رشتهها و تعداد کمی هم ریزمهرهها و بیشتر به رنگهای سیاه و شفاف وجود دارند. در هر ماهی بهطور متوسط 92 ریزپلاستیک (تعداد 58/0 ریزپلاستیک در هر یک گرم وزنِ تَر ماهی) مشاهده شد. یافتههای این پژوهش با سایر تحقیقات انجامشده در دریای کاسپی و سواحل آن همسو بود. با توجه به اهمیت تغذیهای این گونه برای ماهیان تجاری و نظر به مقادیر نسبتاً زیاد ریزپلاستیک مشاهدهشده، انتقال تغذیهای ریزپلاستیکها به انسان و سطوح بالاتر تغذیهای دریا محتمل است.